گرانی، عدم عرضه و کمبود؛ بازار روغن در التهاب

هما میرزایی- جهان صنعت نیوز: در میانه اعتراضات معیشتی، سبد مصرفی مردم با شوک جدید حاصل از تصمیم دولت مبنی بر حذف ارز ترجیحی روبه‌رو شده است. در حال حاضر و به عنوان اولین اقلام مورد اصابت، روغن و تخم مرغ در صدر لیست اقلامی قرار دارند که با با ثبت رکورد افزایش چندین برابری قیمت و توقف عرضه در برخی فروشگاه‌ها مواجه هستند.

انجمن صنایع روغن نباتی ایران با صدور نامه‌ای خطاب به مدیران عامل کارخانه‌های روغن نباتی، لیست قیمت‌های جدید انواع روغن نباتی را ارائه کرده است. در این نامه که به امضای دبیر انجمن رسیده، تأکید شده است که قیمت‌های جدید بر مبنای حذف ارز ترجیحی و بر اساس نرخ  ۱۱۲ هزار و ۵۰۰ تومان و ۵ درصد سود متعارف محاسبه خواهد شد.

از سوی دیگر، این انجمن اعلام کرده است در خصوص فروش محصولاتی که با سیستم وارداتی سابق و با ارز ترجیحی تامین شده‌اند، تصمیم‌گیری کرده و قیمت نهایی را اعلام خواهد کرد. بخشی از توقف فعلی توزیع و کمبود در فروشگاه‌ها به دلیل این انتظار برای اعلام رسمی نرخ‌های جدید باشد.

قیمت جدید اعلام‌شده برای برخی از انواع روغن خوراکی پرمصرف به شرح زیر است: روغن مایع آفتابگردان ۶۷۵ گرم ۱۸۴ هزار تومان، ۲۲۵۰ گرم  ۵۹۸ هزار و ۱۰۰ تومان. روغن مایع مخلوط ۶۷۵ گرم  ۱۸۲ هزار تومان و ۴۵۰۰ گرم یک میلیون و ۱۸۲ هزار و ۱۰۰ تومان.  روغن مایع سرخ کردنی معمولی ۶۷۵ گرم  ۱۸۲ هزار و ۱۰۰ تومان و ۲۷۰۰ گرم ۷۲۶ هزار و ۴۰۰ تومان. روغن مایع سرخ کردنی معمولی ۴۵۰۰ گرم یک میلیون و ۲۳۸ هزار و ۴۰۰ تومان و روغن مخصوص سرخ کردنی ویژه کم جذب ۸۱۰ گرم با قیمت ۲۳۰ هزار و ۱۰۰ تومان و همین روغن با وزن ۴۵۰۰ گرم یک میلیون و ۲۶۶ هزار و ۴۰۰ تومان.

۱ میلیون تومان یارانه برابر با ۲ عدد روغن ۱.۵ لیتری

یکی از خریداران می‌گوید توانسته پس از تلاش بسیار زیاد و سر زدن به چندین مغازه روغن سرخ کردنی یک و نیم لیتری را با قیمت ۴۶۰ هزار تومان خریداری کند. این در حالی است که قیمت این روغن تا چند روز قبل کمتر از ۲۰۰ هزار تومان بوده است. این خریدار در اینباره می‌گوید: «جالب اینجاست که این روغن را با قیمت قبلی وارد کرده‌اند، اما با قیمت جدید و بازار آزاد می‌فروشند. دولت اگر می‌خواهد قیمت‌ها را آزاد کند فکری به حال این موارد هم بکند. در حقیقت تمام سختی این تغییر سیاست‌ها بر دوش مردم خواهد افتاد. اگر این‌طور باشد با ۱ میلیون تومان یارانه ماهیانه می‌توانیم فقط ۲ تا روغن بخریم. بقیه مواد غذایی را چه کار کنیم؟ آیا بچه‌هایمان احتیاج به پروتئین و ویتامین ندارند؟»

فروشگاه‌های اینترنتی؛ گران شد، موجود شد

بررسی‌های میدانی جهان صنعت نیوز نشان می‌دهد وضعیت تامین کالا در فروشگاه‌های آنلاین هم بهتر از فروشگاه‌های حضوری نیست. اگر انواع روغن را در فروشگاه‌های مجازی جستجو کنید، خواهید دید که بیش از ۹۰ درصد موارد «ناموجود» هستند. به جز روغن‌های لوکس، آن دسته از روغن‌های خوراکی که مورد استفاده عموم مردم هستند، از دسترس خارج شده‌اند. نکته قابل توجه اینکه این روغن‌ها در بسیاری از این فروشگاه‌های آنلاین پس از گذشت چند ساعت و با نرخ‌های جدید ۲ الی ۳ برابری موجود شدند. این در حالی است که هنوز به طور رسمی قیمت نهایی کالاهایی که با ارز ترجیحی وارد شده بودند و در حال حاضر در فروشگاه‌ها موجود هستند، اعلام نشده است.

اصرار خریداران به خرید و عدم تمایل عمده‌فروش‌ها به فروش

برای بررسی وضعیت فروشنده‌ها و تامین‌کنندگان عمده نیز سری به بازار عمده‌فروشی در محدوده میدان صادقیه تهران زدیم؛ بسیاری از آنان تمایلی به صحبت در اینباره نداشتند، اما یکی از فروشندگان با نشان دادن صفحه تماس و پیام‌های تلفن همراه خود درباره وضعیت روغن گفت: «این تماس‌ها و پیام‌ها را می‌بینید؟ همگی برای خرید روغن است. در بازار هم خریداران عمده و هم فروشندگان عمده می‌دانند که قیمت‌ها از این هم بالاتر خواهد رفت. خریداران به شدت برای خرید به قیمت قبلی اصرار می‌کنند و من هم به عنوان تامین‌کننده ترجیح می‌دهم فعلا روغن‌ها را در انبار نگه دارم تا ببینم قیمت‌های جدید چه‌قدر خواهد شد. با نزدیک شدن به ماه رمضان این کمبود و افزایش قیمت بیشتر هم خواهد شد. در این وضعیت آشفته بازار کسی حاضر نیست با قیمت‌های قبلی جنس خود را بفروشد؛ چون از فردای خود خبر ندارد.»

پیش از این گزارش‌هایی مبنی بر اجبار خریداران عمده روغن به خرید کالاهای اضافی مانند رب، تن ماهی، و شیرینیجات وجود داشت؛ حالا و با آشفته شدن وضعیت بازار این اتفاق رنگ و بوی جدیدی به خود گرفته است. سخنگوی اتحادیه بنکداران مواد غذایی در روزهای اخیر با اشاره به رویه نادرست برخی کارخانه ها گفت: «در کنار فروش عمده روغن، خرید کالاهای اجباری مانند تن ماهی یا کیک به بنکداران تحمیل می‌شود. این در حالی است که حاشیه سود روغن برای بنکدار حدود ســه درصد اســت و تحمیل کالاهای کم تقاضا، آن ها را ناچار می‌کند روغن را بالاتر از قیمت مصرف‌کننده عرضه کنند تا زیان خود را جبران کنند.» تنظیم بازار و تأمین کالاهای اساسی از جمله روغن خوراکی، بر عهده وزارت جهاد کشاورزی است؛ وزارتخانه‌ای که در ماه‌های اخیر عملکرد قابل‌قبولی از خود نشان نداده و مدت‌هاست وزیر آن در معرض انتقادات شدید قرار گرفته است. کمترین انتظار از این وزارتخانه در شرایط بحران فعلی ورود به بازار و شفاف‌سازی قیمت‌گذاری کالاهای اساسی است. 

اخبار برگزیدهصنعت و معدن