قیمت دلار بعد از توافق ایران و آمریکا سقوط خواهد کرد؟

جهان صنعت نیوز – بازار ارز در سال‌های اخیر بیش از آنکه تحت تأثیر عوامل متعارف اقتصادی قرار داشته باشد، از تحولات سیاسی، محدودیت‌های تجاری و انتظارات ناشی از آینده روابط خارجی اثر پذیرفته است. به همین دلیل، هرگونه تحول در روابط ایران و آمریکا می‌تواند آثار قابل توجهی بر روند قیمت  ارز برجای بگذارد. کاهش سطح تنش‌های خارجی، بهبود دسترسی به منابع ارزی و تعدیل انتظارات فعالان اقتصادی از مهم‌ترین کانال‌هایی هستند که می‌توانند رفتار بازار ارز را تحت تأثیر قرار دهند.

بر اساس برآوردهای صورت‌گرفته، در صورت تحقق توافق، بازار ارز با کاهش بخشی از فشارهای ناشی از نااطمینانی سیاسی مواجه خواهد شد. این تحول می‌تواند از شدت تقاضاهای احتیاطی بکاهد و زمینه را برای شکل‌گیری شرایط باثبات‌تر در بازار فراهم کند. با این حال، این وضعیت به معنای بازگشت قیمت دلار به سطوح پایین‌تر یا تجربه کاهش قابل توجه قیمت دلار نخواهد بود؛ زیرا بخش مهمی از عوامل اثرگذار بر قیمت ارز همچنان در داخل اقتصاد وجود دارند و مستقل از تحولات سیاسی عمل می‌کنند.

پیش بینی قیمت دلار؛ صعود آرام

برخی برآوردهای نشان می‌دهد که در صورت دستیابی به توافق جامع میان ایران و آمریکا، قیمت دلار پتانسیل کاهش تا سطح ۱۳۰ هزار تومان تا پاییز امسال را دارد. با این وجود حتی کاهش نرخ ارز تا این سطح به نظر می رسد موقتی باشد و پیش بینی ها نشان میدهد که قیمت دلار حتی در صورت توافق تا پایان سال در محدوده فعلی یعنی ۱۷۰ تا ۱۸۰ هزار تومان خواهد بود. نکته مهم این است که در سناریو توافق هر چند قیمت دلار صعودی است اما شیب افزایش آن به شدت آرام است و دیگر شاهد نوسان های شدید در بازار ارز نخواهیم بود. به گونه ای که پیش بینی می شود در سناریو توافق قیمت دلار تا پایان سال آینده در محدوده ۲۰۰ تا ۲۱۰ هزار تومان باشد که نسبت نرخ های کنونی یعنی افزایش کم تر از ۲۵ درصد که با توجه به شرایط تورمی کنونی افزیش حداقلی محسوب می شود. این روند نشان می‌دهد که توافق می‌تواند از بروز جهش‌های ناگهانی و چندبرابری قیمت  ارز جلوگیری کند، اما قادر نخواهد بود روند افزایشی بلندمدت قیمت  دلار را به طور کامل متوقف سازد.

در واقع، مسیر پیش‌بینی‌شده برای بازار ارز بیش از آنکه بیانگر کاهش قیمت دلار باشد، نشان‌دهنده کند شدن سرعت رشد آن است. به بیان دیگر، توافق زمینه را برای حرکت بازار از شرایط بحرانی به سمت ثبات نسبی فراهم می‌کند، اما ساختارهای اقتصادی موجود همچنان فشار صعودی خود را بر قیمت  ارز حفظ خواهند کرد.

چرا توافق به تنهایی کافی نیست؟

اگرچه کاهش تنش‌های سیاسی می‌تواند بخشی از مشکلات بازار ارز را برطرف کند، اما عوامل بنیادی اقتصاد همچنان نقش تعیین‌کننده‌ای در تعیین قیمت دلار خواهند داشت. پیش بینی می شود حتی در صورت دستیابی به توافق، تورم تا پایان سال در محدوده ۷۰ هزار تومان باقی بماند.

وجود چنین قیمت ‌های بالایی از تورم و رشد پولی نشان می‌دهد که فشارهای داخلی بر ارزش پول ملی همچنان ادامه خواهد داشت. در نتیجه، حتی در شرایطی که توافق سیاسی محقق شود و بخشی از محدودیت‌های خارجی کاهش یابد، عوامل پولی و مالی اقتصاد همچنان زمینه افزایش تدریجی قیمت  ارز را فراهم می‌کنند.

به همین دلیل نمی‌توان انتظار داشت که صرفاً با تحقق توافق، بازار ارز وارد یک دوره طولانی کاهش قیمت شود. تا زمانی که روند رشد نقدینگی، تورم مزمن و ناترازی‌های ساختاری اقتصاد مهار نشود، قیمت  ارز همچنان تحت فشار باقی خواهد ماند؛ هرچند شدت این فشار نسبت به سناریوهای پرتنش کمتر خواهد بود.

مهم‌ترین دستاورد توافق برای بازار ارز

جمع‌بندی پیش بینی قیمت دلار نشان می‌دهد که در صورت توافق ایران و آمریکا، بازار ارز وارد دوره‌ای از ثبات نسبی همراه با رشد تدریجی قیمت دلار خواهد شد. در چنین شرایطی، مهم‌ترین اثر توافق کاهش ریسک‌های سیاسی و جلوگیری از شکل‌گیری شوک‌های ارزی بزرگ است.

به عبارت دیگر، توافق می‌تواند اقتصاد را از مسیر بحران‌های ارزی و جهش‌های شدید قیمت دلار دور کند، اما به تنهایی قادر به حل مشکلات ریشه‌ای اقتصاد نخواهد بود. از این رو، مهم‌ترین دستاورد توافق را باید در کاهش بی‌ثباتی بازار ارز و مهار ریسک جهش‌های بزرگ قیمتی جست‌وجو کرد؛ دستاوردی که اگرچه به معنای ارزانی دلار نیست، اما می‌تواند فضای قابل پیش‌بینی‌تری را برای فعالان اقتصادی فراهم کند.

پیشنهاد ویژهطلا و ارز