بهترین استراتژی سرمایه گذاری چیست؟ | چرا نسخه‌های مالی در آمریکا، اروپا و آسیا کاملاً متفاوت است؟

جهان صنعت نیوز – در گذشته، مشاوره مالی تقریباً در انحصار مشاوران حرفه‌ای و ثروتمندان بود. اما از دهه ۱۹۸۰، چهره‌های شناخته‌شده حوزه مالی از طریق رادیو و تلویزیون مخاطبان گسترده‌تری پیدا کردند و امروز نیز شبکه‌های اجتماعی این روند را به مرحله تازه‌ای رسانده‌اند؛ به‌گونه‌ای که هزاران تولیدکننده محتوا در حوزه سرمایه‌گذاری و مدیریت مالی، هر روز توصیه‌های خود را در اختیار میلیون‌ها نفر قرار می‌دهند.

با وجود تفاوت فراوان در شیوه بیان و سبک فعالیت این افراد، بخش مهمی از توصیه‌های آنان تقریباً یکسان است. کاهش هزینه‌های غیرضروری، تشکیل صندوق اضطراری، پس‌انداز منظم و پرهیز از کلاهبرداری‌های مالی، اصولی هستند که تقریباً همه بر آنها تأکید دارند.

اما تفاوت واقعی از جایی آغاز می‌شود که این اصول کلی به توصیه‌های عملی درباره سرمایه‌گذاری و مدیریت دارایی تبدیل می‌شوند. این تفاوت‌ها بیش از آنکه بیانگر اختلاف نظر کارشناسان باشد، بازتاب ویژگی‌های اقتصادی و فرهنگی جوامعی است که این افراد برای آنها سخن می‌گویند.

آمریکا؛ وسواس نسبت به بدهی

در آمریکا یکی از شناخته‌شده‌ترین چهره‌های حوزه آموزش مالی، دیو رمزی است؛ فردی که سال‌ها از طریق برنامه‌های رادیویی و سپس پادکست، مخاطبان گسترده‌ای پیدا کرده است. بخش زیادی از توصیه‌های او بر اصولی استوار است که در طول زمان تغییر چندانی نمی‌کنند؛ تشکیل ذخیره مالی برای شرایط اضطراری، پس‌انداز منظم و سرمایه‌گذاری بلندمدت در بازار سهام از مهم‌ترین محورهای این توصیه‌هاست.

با این حال، ویژگی برجسته رویکرد او نگاه بسیار سختگیرانه به بدهی است. او نه‌تنها بازپرداخت سریع بدهی‌های مصرفی با نرخ بهره بالا را توصیه می‌کند، بلکه معتقد است حتی افرادی که برای دوران بازنشستگی یا تحصیل فرزندان خود سرمایه‌گذاری می‌کنند نیز باید وام مسکن خود را هرچه سریع‌تر تسویه کنند؛ حتی اگر این وام‌ها با نرخ‌های بهره پایین و پیش از سال ۲۰۲۲ دریافت شده باشند.

این رویکرد سختگیرانه، بازتاب یکی از ویژگی‌های شناخته‌شده اقتصاد خانوار آمریکا است. بسیاری از خانوارهای آمریکایی حتی در دوره‌های رونق اقتصادی نیز به دلیل اتکای بیش از حد به اعتبار و بدهی، با مشکلات مالی روبه‌رو می‌شوند.

آمارها نیز همین وضعیت را تأیید می‌کند. در سه‌ماهه نخست سال ۲۰۲۶، حدود ۱۳ درصد مانده بدهی کارت‌های اعتباری بیش از ۹۰ روز از موعد پرداخت آنها گذشته بود؛ رقمی که به بالاترین سطح پس از بحران مالی جهانی نزدیک شده است.

بریتانیا؛ صرفه‌جویی به جای سرمایه‌گذاری

در بریتانیا مشهورترین چهره حوزه آموزش مالی، مارتین لوئیس است؛ بنیان‌گذار وب‌سایتی که بر صرفه‌جویی در هزینه‌های روزمره تمرکز دارد.

بخش عمده توصیه‌های او حول یافتن تخفیف‌های فروشگاهی، استفاده از پیشنهادهای ویژه، تغییر بانک یا شرکت‌های خدماتی برای کاهش هزینه‌ها و مدیریت بهتر مخارج خانوار می‌چرخد. او خود نیز اذعان کرده که تا همین اواخر توجه چندانی به بازار سهام نداشته و تنها طی یک سال گذشته بیشتر درباره حساب‌های ویژه سرمایه‌گذاری در سهام که معافیت‌های مالیاتی قابل توجهی دارند، سخن گفته است.

این رویکرد، بازتاب فرهنگ مالی رایج در بریتانیاست؛ فرهنگی که در آن بسیاری از خانوارها حضور محدودی در بازار سرمایه دارند. تنها ۱۳ درصد از دارایی‌های مالی خانوارهای بریتانیایی به سهام اختصاص دارد؛ رقمی که در میان اقتصادهای بزرگ توسعه‌یافته یکی از پایین‌ترین سهم‌ها محسوب می‌شود. این نسبت در آمریکا به ۴۴ درصد می‌رسد.

در نتیجه، هرچند صرفه‌جویی می‌تواند وضعیت مالی خانوارها را بهبود دهد، اما نمی‌تواند جایگزین بازدهی انباشته سرمایه‌گذاری بلندمدت در بازارهای مالی شود. از دست دادن این فرصت، به معنای محروم شدن از یکی از مهم‌ترین عوامل رشد ثروت در بلندمدت است.

آسیا؛ اشتیاق به معاملات کوتاه‌مدت

در بسیاری از کشورهای آسیایی، فضای آموزش مالی شکل متفاوتی دارد. در این کشورها، تولیدکنندگان محتوای مالی بیشتر بر معرفی سهام، عرضه‌های اولیه، صنایع مختلف و فرصت‌های سرمایه‌گذاری روز تمرکز می‌کنند.

در هند، یکی از شناخته‌شده‌ترین چهره‌های این حوزه، ویدئوهایی درباره عرضه اولیه سهام، بخش‌های مختلف بازار و کالاهای سرمایه‌ای منتشر می‌کند و بخشی از محتوای اختصاصی خود را نیز به معرفی سهام منتخب اختصاص داده است.

در کره جنوبی نیز یکی از بزرگ‌ترین کانال‌های مالی، روزانه چندین برنامه درباره تحولات بازار و اخبار شرکت‌های بزرگ تولید می‌کند و علاوه بر آن، دوره‌های آموزشی سرمایه‌گذاری نیز برگزار می‌کند.

این نوع محتوا نیز بیش از آنکه فرهنگ سرمایه‌گذاری را ایجاد کرده باشد، بازتاب رفتار سرمایه‌گذاران این کشورهاست.

سرمایه‌گذاران در هند و کره جنوبی، دست‌کم آن دسته که از منابع مالی کافی برخوردارند، معمولاً بیش از آمریکایی‌ها و بریتانیایی‌ها پس‌انداز می‌کنند، اما هم‌زمان تمایل زیادی به معاملات کوتاه‌مدت و پرریسک دارند؛ معاملاتی که در بسیاری از موارد با استفاده از اعتبار و وام انجام می‌شود.

در هند، تعداد معامله‌گران ابزارهای مشتقه سهام طی هشت سال از کمتر از یک میلیون نفر به حدود هشت میلیون و پانصد هزار نفر رسیده است. بررسی نهادهای ناظر بازار سرمایه این کشور نشان می‌دهد که در بخش عمده این دوره، حدود ۹ نفر از هر ۱۰ معامله‌گر خرد در این بازار زیان کرده‌اند.

در کره جنوبی نیز رونق بازار سهام با ورود گسترده سرمایه‌گذاران خرد همراه بوده است. این گروه که به «مورچه‌ها» شهرت دارند، نقش مهمی در رشد بازار ایفا کرده‌اند. اما هم‌زمان، حجم وام‌هایی که برای سرمایه‌گذاری در بورس دریافت شده، در فاصله آوریل تا ژوئن به رکورد ۴۰.۵ میلیارد دلار رسیده است. اکنون با افزایش نوسان در سهام شرکت‌های بزرگ صنعت نیمه‌هادی، بسیاری از این سرمایه‌گذاران با زیان و فشار مالی روبه‌رو شده‌اند.

هیچ افراطی راه‌حل نیست

پیگیری تحولات کوتاه‌مدت بازار یا توجه به فرصت‌های سرمایه‌گذاری، ذاتاً اقدامی نادرست نیست. اما برای بیشتر سرمایه‌گذاران، انجام مداوم معاملات، به‌ویژه ورود به بازارهای پرریسکی مانند ابزارهای مشتقه، می‌تواند به همان اندازه زیان‌بار باشد که پس‌انداز ناکافی یا تمرکز بیش از حد بر صرفه‌جویی‌های جزئی.

بررسی الگوهای مختلف آموزش مالی در کشورهای گوناگون نشان می‌دهد اگرچه اصول مدیریت صحیح پول تقریباً در همه جا یکسان است، اما خطاهای مالی در هر جامعه شکل متفاوتی پیدا می‌کند و به همین دلیل، توصیه‌های مشاوران مالی نیز متناسب با همان ضعف‌ها تغییر می‌کند.

در آمریکا، توصیه‌ها بر کنترل بدهی متمرکز است؛ در بریتانیا بر تشویق به سرمایه‌گذاری بلندمدت و در آسیا بر مهار هیجان معاملات کوتاه‌مدت. بنابراین تفاوت میان نسخه‌های مالی، بیش از آنکه ناشی از اختلاف در اصول سرمایه‌گذاری باشد، نتیجه تفاوت در عادت‌های مالی و رفتار اقتصادی جوامع مختلف است.

 

اخبار برگزیدهبورس