هزینه اقتصادی جنگ ایران
جهان صنعت نیوز – جنگی که با حملات ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران آغاز شد، تنها در دو هفته، خاورمیانه و اقتصاد جهانی را وارد مرحلهای از بیثباتی کمسابقه کرده است. در حالی که تلفات انسانی در ایران، لبنان، اسرائیل و حتی نیروهای آمریکایی رو به افزایش است، ابعاد اقتصادی این بحران بهسرعت در حال گسترش بوده و پیامدهای آن از بازار انرژی تا حملونقل جهانی را دربر گرفته است.
طبق اعلام وزارت بهداشت ایران تا ۲۲ اسفند دستکم ۱۴۴۴ ایرانی جان خود را از دست دادهاند؛ از جمله ۱۶۸ کودک که در حمله به یک مدرسه ابتدایی کشته شدند. در لبنان نیز بیش از ۶۰۰ نفر کشته و ۸۰۰ هزار نفر آواره شدهاند. حملات ایران و حزبالله به اسرائیل نیز دهها کشته و صدها زخمی برجای گذاشته است. این درگیریها همزمان ۱۳ نظامی آمریکایی را نیز به کام مرگ کشانده است.
اما یکی دیگر از ابعاد این شرایط، هزینههای اقتصادی جنگ باشد. ایران با حمله موشکی و پهپادی به مراکز اقتصادی مهمی مانند دوحه و دبی و همچنین با مسدود کردن تنگه هرمز عملاً شریان حیاتی اقتصاد جهانی را تحت فشار قرار داده است. همانطور که اسفندیار باتمانقلیچ در فارنپالیسی نوشت، این نخستین جنگ پس از جنگ جهانی دوم است که مستقیماً مراکز کلیدی اقتصاد جهانی را هدف قرار میدهد.
تنها در شش روز نخست عملیات آمریکا، هزینههای نظامی به ۱۱.۳ میلیارد دلار رسیده است؛ رقمی که شامل ماهها آمادهسازی پیش از آغاز جنگ نمیشود. در دو روز اول، آمریکا ۵.۶ میلیارد دلار مهمات مصرف کرده و طی ۳۶ ساعت نخست عملیات، حدود ۱۲۵۰ موشک و مهمات دفاعی و تهاجمی بهکار گرفته است؛ موضوعی که به گفته تحلیلگران، فشار سنگینی بر زنجیره تأمین صنایع دفاعی غرب وارد میکند.
بازار نفت نیز بهشدت واکنش نشان داده است. قیمت نفت برنت دحتی تا ۱۱۹.۵۰ دلار جهش کرد و تاکنون بارها وارد محدوده سهرقمی شده است. این بزرگترین جهش سالهای گذشته محسوب میشود. در واکنش به این بحران، آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرد که ۴۰۰ میلیون بشکه از ذخایر اضطراری خود را آزاد میکند که ۱۷۲ میلیون بشکه آن از سوی آمریکا تأمین میشود که بزرگترین آزادسازی هماهنگ ذخایر در تاریخ این نهاد است.
در همین حال، صادرات نفت و گاز مایع از کشورهای خلیج فارس بهشدت مختل شده و تنها عربستان سعودی ۴.۵ میلیارد دلار از درآمد خود را از دست داده است. قطر نیز تولید گاز مایع را متوقف کرده و این امر بازارهای جهانی هلیوم و کود شیمیایی را دچار بحران کرده است.
در حوزه حملونقل دریایی، ایران از ۱۱ اسفند تهدید کرده که به هر کشتی عبوری از هرمز شلیک خواهد کرد. تاکنون ۲۲ کشتی غیرنظامی هدف قرار گرفته و حدود ۱۰۰۰ نفتکش، گازکش و کشتی کانتینری در دو سوی تنگه گرفتار شدهاند. آمریکا برای کاهش ریسک، اعلام کرده که تا ۲۰ میلیارد دلار خسارت احتمالی کشتیها را بیمه خواهد کرد.
در بخش هوایی نیز بیش از ۴۶ هزار پرواز در منطقه لغو شده است. فرودگاههای دبی و دوحه هدف حملات قرار گرفتهاند و فرودگاه حمد قطر از ۱۰ تا ۱۳ اسفند کاملاً تعطیل بوده است. افزایش قیمت سوخت جت نیز بهزودی هزینه سفرهای هوایی در سراسر جهان را بالا خواهد برد.
مجموع این تحولات نشان میدهد که جنگ ایران نهتنها یک بحران منطقهای، بلکه تهدیدی مستقیم برای اقتصاد جهانی است؛ تهدیدی که به گفته وزیر انرژی قطر، میتواند اقتصادهای جهان را به زانو درآورد.
اخبار برگزیدهاقتصاد کلانلینک کوتاه :