وال استریت ژورنال: شمارش معکوس برای جنگ دوباره ایران و آمریکا

جهان صنعت نیوز – در شرایطی که درگیری مستقیم ایران و آمریکا تا حد زیادی متوقف شده، نشانه‌های تازه‌ای از افزایش آمادگی نظامی دو کشور برای احتمال آغاز مجدد جنگ مشاهده می‌شود. ایران در حال تقویت استحکامات دفاعی، بازسازی تأسیسات نظامی و هشدار درباره پاسخ گسترده‌تر به حملات احتمالی آمریکاست. در مقابل، واشنگتن نیز نیروهای بیشتری به خاورمیانه اعزام کرده و گزینه‌های تازه‌ای برای حمله به ایران در دست بررسی دارد.

به گزارش روزنامه وال‌استریت ژورنال، این تحولات در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا رخ می‌دهد؛ انتخاباتی که قرار است ۱۲ آبان برگزار شود. دونالد ترامپ هفته گذشته احتمال حمله نظامی جدید پیش از انتخابات را رد کرد، اما هم‌زمان درباره هدف قرار دادن تأسیسات هسته‌ای موسوم به «کوه کلنگ» سخن گفته است.

مقام‌های آمریکایی نیز اعلام کرده‌اند ارتش این کشور در حال آماده‌سازی مجموعه‌ای از گزینه‌ها برای حملات احتمالی جدید است.

به نوشته وال‌استریت ژورنال، بیش از هفت ماه پس از آغاز جنگ، هیچ‌یک از دو طرف ضرورتی برای کنارگذاشتن رویارویی احساس نمی‌کنند. در عوض، تهران و واشنگتن می‌کوشند بن‌بست موجود را به سود خود تغییر دهند.

تهدید ایران به گسترش دامنه جنگ

مقام‌های ایرانی در اظهارات عمومی و گفت‌وگوهای خصوصی با مسئولان منطقه‌ای هشدار داده‌اند که در صورت آغاز دوباره حملات آمریکا، پاسخ تهران گسترده‌تر و شدیدتر از گذشته خواهد بود.  براساس گفته‌های منابع آگاه به وال‌استریت ژورنال، برخی مقام‌های ایرانی حتی احتمال عملیات زمینی در کشورهای همسایه را مطرح کرده‌اند. محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، روز یکشنبه هشدار داده که تهران ممکن است امارات متحده عربی را هدف قرار دهد؛ کشوری که به نوشته این روزنامه، از اواخر بهار تا حد زیادی از حملات در امان مانده است. رضایی همچنین به احتمال هدف قرار گرفتن مراکز داده و کابل‌های اینترنتی منطقه اشاره کرده است.

در همین حال، منابع آگاه گفته‌اند تهران به مقام‌های عرب هشدار داده که در صورت ازسرگیری جنگ، ممکن است اهداف منطقه‌ای از جمله تأسیسات نفتی عربستان سعودی را مورد حمله قرار دهد. این تهدیدها در شرایطی مطرح می‌شود که عربستان با حملات حوثی‌های یمن نیز مواجه است. حمله موشکی حوثی‌ها به فرودگاه ریاض در روز شنبه، دست‌کم ۱۳ کشته و صدها زخمی بر جای گذاشت. وال‌استریت ژورنال این حمله را مرگبارترین حمله منفرد علیه آمریکا یا متحدان منطقه‌ای آن در درگیری‌های مرتبط با جنگ ایران توصیف کرده است.

به گفته منابع مطلع، ایران همچنین از طریق میانجی‌ها هشدار داده که در صورت آغاز مجدد جنگ، نیروهای آمریکایی را با شدت بیشتری هدف قرار خواهد داد. در این هشدارها حتی احتمال تلاش برای غرق‌کردن ناوهای جنگی آمریکا و کشته‌شدن خدمه آنها مطرح شده است.

افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه

در سوی مقابل، ارتش آمریکا نیز برای احتمال بازگشت به درگیری آماده می‌شود. براساس گزارش وال‌استریت ژورنال، سومین گروه رزمی ناو هواپیمابر آمریکا همراه با یک واحد اعزامی دیگر از تفنگداران دریایی به سمت خاورمیانه در حرکت است. وزارت دفاع آمریکا همچنین در حال بررسی اعزام تجهیزات پدافند هوایی و مهمات بیشتر به پایگاه‌های منطقه‌ای است.

در ماه سپتامبر، موشک‌های ایرانی در جریان حملات به فاصله نزدیکی از ناوهای جنگی آمریکا رسیدند. هفته گذشته نیز پنتاگون به دلیل نگرانی از احتمال حمله پهپادی برنامه‌ریزی‌شده از سوی سپاه پاسداران، دوازده فروند بمب‌افکن بی-۱ را از یک پایگاه نظامی در بریتانیا منتقل کرد.

درگیری مستقیم دو کشور از فروردین زمانی که ترامپ برنامه تشدید گسترده حملات را متوقف کرد، تا حد زیادی فروکش کرده است. براساس گزارش این روزنامه، یکی از دلایل تصمیم ترامپ، نگرانی درباره کاهش ذخایر موشک‌های رهگیر مورد نیاز برای دفاع از اهداف آمریکا و متحدانش در منطقه بود.

با این حال، آمریکا در دوره توقف نسبی درگیری‌ها فشار اقتصادی بر ایران را افزایش داده و در اسکورت نفتکش‌ها از تنگه هرمز نیز موفقیت بیشتری کسب کرده است. در مقابل، حملات به کشتی‌های تجاری در خلیج فارس و اطراف تنگه هرمز افزایش یافته است.

براساس اعلام سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا، دست‌کم سه کشتی تجاری در پایان هفته گذشته در تنگه هرمز و اطراف آن هدف حمله قرار گرفتند. روز یکشنبه نیز حمله پهپادی به نفتکش اماراتی «پترو دلفین» در نزدیکی عمان موجب آتش‌سوزی شد و دو ملوان هندی مفقود شدند. این حملات آسیب‌پذیری اهداف اقتصادی منطقه را در صورت آغاز دوباره درگیری‌ها برجسته کرده است.

تقویت تأسیسات هسته‌ای و بازسازی توان موشکی

ایران از دوره توقف نسبی جنگ برای بازسازی تأسیسات تولید موشک و پهپاد و تکمیل ذخایر تسلیحاتی خود استفاده کرده است. هم‌زمان، ایران حفاظت از تأسیسات هسته‌ای و پناهگاه‌های امنیتی خود را تقویت کرده است. تصاویر ماهواره‌ای شرکت ونتور که مؤسسه علوم و امنیت بین‌المللی مستقر در واشنگتن بررسی کرده، نشان می‌دهد ایران در ماه گذشته اقداماتی برای تقویت پدافند غیرعامل در اطراف تأسیسات هسته‌ای نطنز و کوه کلنگ انجام داده است. از جمله این اقدامات، ایجاد خاکریزهای موقت در اطراف این مراکز است که با هدف دشوارتر کردن عملیات احتمالی نیروهای زمینی طراحی شده‌اند.

غلامرضا جلالی، مسئول برنامه‌های پدافندی کشور، نیز اعلام کرده که فرودگاه‌ها، بنادر و نیروگاه‌های ایران برای شرایط جنگی آماده شده‌اند. به گفته او، ایجاد پناهگاه‌ها و تأمین ذخایر پشتیبان از جمله اقداماتی بوده که برای حفظ فعالیت زیرساخت‌های حیاتی در شرایط بحران انجام شده است.

بازدارندگی یا آمادگی برای جنگ؟

در تحلیل اهداف این اقدامات، وال‌استریت ژورنال به محدودیت‌های دفاعی ایران در برابر حملات هوایی پیشرفته آمریکا اشاره کرده است. به نوشته این روزنامه، ایران توان محدودی برای مقابله با جنگنده‌های پیشرفته، بمب‌افکن‌های ارتفاع بالا و موشک‌های کروز آمریکا دارد؛ موضوعی که می‌تواند تهران را به استفاده بیشتر از تهدیدهای تلافی‌جویانه برای بازداشتن واشنگتن از حمله ترغیب کند.

صنم وکیل، مدیر برنامه خاورمیانه اندیشکده چتم‌هاوس در لندن، معتقد است قرارگرفتن در وضعیت آماده‌باش جنگی، در شرایط بن‌بست دیپلماتیک، اقتصادی و سیاسی، فعلاً به ایران کمک می‌کند. او همچنین احتمال داده که وقوع جنگ جدید بتواند راهی برای خروج ایران از بن‌بست کنونی فراهم کند.

بهنام بن‌طالب‌لو، مدیر ارشد برنامه ایران در بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها، نیز معتقد است اقدامات ایران، چه در سطح مواضع اعلامی و چه در سطح عملیاتی، نشان‌دهنده آمادگی فعال برای جنگ بعدی است. به گفته او، این اقدامات هم‌زمان دو هدف بازدارندگی و برنامه‌ریزی برای جنگ را دنبال می‌کنند.

گزارش وال‌استریت ژورنال تصویری از افزایش هم‌زمان آمادگی نظامی ایران و آمریکا ارائه می‌دهد؛ وضعیتی که در آن توقف نسبی درگیری‌ها به معنای کاهش تنش نیست. دو طرف در تلاش‌اند با افزایش توان نظامی، فشار اقتصادی و تهدیدهای متقابل، موقعیت خود را در بن‌بست کنونی تقویت کنند. با این حال، این گزارش وقوع قطعی جنگ جدید را تأیید نمی‌کند و بر آمادگی دو طرف برای احتمال ازسرگیری درگیری‌ها تأکید دارد.

اخبار برگزیدهسیاسی