چگونه ایران معادله جنگ را در خلیج فارس تغییر داد؟ ؛ اشتباه محاسباتی واشنگتن در تنگه هرمز
جهان صنعت نیوز – جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران وارد مرحلهای شده که نشان میدهد محاسبات اولیه واشنگتن چندان دقیق نبوده است. یکی از مهمترین اشتباهات راهبردی دولت ترامپ، نادیده گرفتن واکنش ایران به حملات هوایی و احتمال هدف قرار گرفتن تنگه هرمز بود؛ گذرگاهی که حدود یکپنجم تجارت جهانی نفت و گاز مایع از آن عبور میکند.
به اعتقاد تحلیلگران، با وجود هشدارهای چند دههای کارشناسان نظامی درباره آسیبپذیری این مسیر حیاتی، دولت آمریکا تصور میکرد که بستن یا مختل کردن تنگه هرمز بیش از آنکه به غرب آسیب بزند، به اقتصاد ایران لطمه خواهد زد. همین فرض باعث شد در برنامهریزی نظامی واشنگتن تمهید جدی برای چنین سناریویی در نظر گرفته نشود.
اما ایران مسیر متفاوتی را انتخاب کرد. بهجای ورود به یک درگیری مستقیم کلاسیک، از تاکتیکهای نامتقارن برای فشار بر حملونقل دریایی استفاده کرد؛ از جمله پهپادهای ارزان، مینهای دریایی و شناورهای بدون سرنشین. این ابزارها به دلیل کوچک و متحرک بودن بهسختی قابل رهگیری هستند و حتی با وجود گشتهای هوایی مداوم نیز میتوانند به کشتیها و مسیرهای تجاری آسیب بزنند.
در چنین شرایطی، آمریکا با یک معمای نظامی و سیاسی روبهرو شده است. اسکورت دریایی کشتیها در تنگه هرمز میتواند تا حدی جریان انرژی را حفظ کند، اما این کار خود ناوهای آمریکایی را در معرض حمله قرار میدهد. از سوی دیگر، برخی کارشناسان نظامی معتقدند تنها راه تضمین امنیت کامل این مسیر، عملیات زمینی در داخل ایران است؛ گزینهای که از نظر سیاسی در داخل آمریکا بسیار پرهزینه و نامحبوب محسوب میشود.
این وضعیت شباهتهایی با اشتباهات راهبردی دیگر جنگها دارد. تحلیلگران میگویند ترامپ همان فرضی را تکرار کرد که ولادیمیر پوتین در آغاز جنگ اوکراین داشت: این تصور که برتری نظامی و تکنولوژیک میتواند به سرعت مقاومت طرف مقابل را در هم بشکند. در حالی که تجربههای تاریخی نشان داده است در جنگ، طرف مقابل نیز قدرت سازگاری و واکنش دارد.
در واقع، با وجود آنکه آمریکا و اسرائیل توانستند برتری هوایی کامل به دست آورند اما تهران همچنان توانسته است واکنش نشان دهد. حملات موشکی و پهپادی به نیروهای آمریکایی در منطقه، فشار بر تنگه هرمز و ادامه صادرات نفت ایران نشان میدهد که جنگ وارد مرحلهای پیچیده و فرسایشی شده است.
نتیجه این تحولات آن است که اکنون واشنگتن با یک جنگی روبهروست که نه پایان روشنی دارد و نه راهحل سادهای برای آن دیده میشود. در حالی که قیمت جهانی انرژی افزایش یافته و برخی کشورها از جمله روسیه از شرایط جدید سود میبرند، آمریکا همچنان در تلاش است بدون ورود به یک جنگ زمینی گسترده، امنیت مسیرهای انرژی در خلیج فارس را حفظ کند.
در نهایت، همان اصل قدیمی جنگ بار دیگر خود را نشان داده است: در هر درگیری نظامی، «طرف مقابل نیز توان واکنش دارد» و واکنش ایران به حملات اخیر دقیقاً همان متغیری بود که بسیاری در واشنگتن آن را دستکم گرفته بودند.
اخبار برگزیدهسیاسینفت و پتروشیمیلینک کوتاه :