جنگی که از کنترل خارج شد؛ ترامپ به دنبال راه خروج

جهان صنعت نیوز – با گذشت یک ماه از آغاز درگیری نظامی با ایران، دونالد ترامپ در دفتر بیضی‌شکل با اخبار ناخوشایندی از سوی مورد اعتمادترین مشاورانش مواجه شد. نظرسنجی‌های تونی فابریزیو نشان می‌داد که این جنگ به سرعت در حال از دست دادن محبوبیت خود در میان افکار عمومی است. قیمت بنزین از مرز ۴ دلار در هر گالن عبور کرده، بازارهای سهام به پایین‌ترین سطح خود در چند سال اخیر سقوط کرده‌اند و میلیون‌ها آمریکایی تجمعات اعتراضی برگزار کردند. همچنین کشته شدن ۱۳ نظامی آمریکایی تایید شده است. در این میان، سوزی وایلز، رئیس کارکنان کاخ سفید، با ابراز نگرانی از اینکه مشاوران تصویری غیرواقعی و خوش‌بینانه از وضعیت به رئیس‌جمهور ارائه می‌دهند، بر لزوم صراحت بیشتر در خصوص خطرات سیاسی و اقتصادی این نبرد تاکید کرد.

این وضعیت نشان‌دهنده واقعیتی است که کاخ سفید دیگر نمی‌تواند آن را نادیده بگیرد. ترامپ که با وعده احیای اقتصاد و دوری از درگیری‌های خارجی روی کار آمده بود، اکنون جنگی را آغاز کرده است که به بزرگترین شوک نفتی تاریخ مدرن منجر شده است. با گذشت یک ماه از این بحران، پیش‌بینی‌های رشد اقتصاد جهانی کاهش یافته و کمبود انرژی در اروپا و آسیا در حال نمایان شدن است. معامله‌گران بازار انرژی هشدار می‌دهند که جهان هنوز عمق این بحران را لمس نکرده است و انسداد طولانی‌مدت تنگه هرمز می‌تواند اقتصاد جهانی را به ورطه رکود بکشاند.

این فشارهای فزاینده باعث شده تا ترامپ به دنبال راهی برای پایان دادن به این کارزار نظامی باشد تا از آسیب بیشتر به موقعیت جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای جلوگیری کند.

موفقیت‌های نظامی در برابر واکنش‌های پیش‌بینی‌نشده

بر اساس ادعاهای پنتاگون، «عملیات خشم حماسی» تاکنون با موفقیت‌های نظامی قابل‌توجهی همراه بوده است. در این عملیات، ۹۰درصد از ظرفیت موشکی ایران تخریب یا تضعیف شده، حدود ۷۰درصد از پرتابگرها خنثی و بیش از ۱۵۰ شناور دریایی از کار افتاده‌اند. با این حال، واکنش گسترده تهران باعث غافلگیری مقامات ارشد واشنگتن، از جمله پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا شد.

ایران در پاسخی فراتر از انتظارات، نه‌تنها پایگاه‌های آمریکا در عراق و سوریه و شهرهای اسرائیل را هدف قرار داد، بلکه دامنه حملات خود را به کشورهایی نظیر کویت، بحرین، عربستان سعودی، امارات متحده عربی و قطر نیز گسترش داد. این در حالی بود که واشنگتن پیش‌تر گمان می‌کرد عملیاتی محدود می‌تواند بدون ایجاد یک جنگ فراگیر، هزینه‌های سنگینی بر تهران تحمیل کند.

علاوه بر این، ایران با اعمال محاصره عملی بر تنگه هرمز از اهرم فشار اقتصادی قدرتمندی استفاده کرد که تبعات داخلی آن بسیار فراتر از پیش‌بینی‌های حلقه داخلی ترامپ بود.

چالش‌های تغییر رژیم و تضاد در استراتژی‌های خروج

ترامپ همواره به عملیات‌های سریع و کوبنده علاقه داشته است؛ الگویی که در ونزوئلا با دستگیری نیکلاس مادورو و روی کار آوردن دولتی همسو برای تضمین دسترسی به ذخایر نفتی، آن را موفقیت‌آمیز می‌دانست. با این حال، نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، در دیداری طولانی در بهمن ماه سال گذشته، ترامپ را متقاعد کرد که حملات پیشین باید مقدمه‌ای برای یک کارزار نهایی و پایدار باشد.

با وجود شعارهای پیروزمندانه ترامپ در سخنرانی و ادعای او مبنی بر تمایل ایران برای مذاکره، دستیابی به اهداف کلان کاخ سفید با چالش‌های جدی مواجه است. ترامپ تمایل داشت در تعیین رهبر آینده ایران نقش داشته باشد، اما ایجاد یک رژیم باثبات و همسو با غرب بسیار پیچیده‌تر از تصورات اولیه بود. این جنگ اکنون به یک بازی فرسایشی تبدیل شده است؛ جایی که مقامات آمریکایی در میان ویرانه‌ها به دنبال یافتن راهی برای خروج از جنگ هستند. از سوی دیگر، برخی مقامات امنیت ملی هشدار می‌دهند که این حملات مستمر ممکن است انگیزه تهران را برای دستیابی به سلاح هسته‌ای به عنوان تنها عامل بازدارنده، افزایش دهد.

در این میان، بازگشایی مسیرهای انرژی و ایجاد ثبات نیازمند اشغال نظامی طولانی‌مدت یا پایان توافقی درگیری‌هاست. اگرچه متحدانی نظیر نتانیاهو و محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، تمایل به طولانی شدن جنگ برای تضعیف رقیب منطقه‌ای خود دارند، اما ترامپ تاکید دارد که کنترل زمان‌بندی جنگ در دستان اوست. اکنون، سایه سنگین انتخابات آبان ماه بر تمامی تصمیمات کاخ سفید سنگینی می‌کند و ترامپ باید میان پایان دادن به شوک اقتصادی و ثبت یک دستاورد قطعی نظامی، توازنی دشوار ایجاد کند.

اخبار برگزیدهسیاسی