انتقام سخت طلا از اقتصاددانان؛ چرا جهان در حال فرار از دلار است؟

در شرایطی که قیمت طلا به مرز ۵۰۰۰ دلار در هر اونس نزدیک میشود، اقتصاد جهانی شاهد یک تغییر پارادایم بیسابقه است. بر اساس تحلیل بلومبرگ، برخلاف بحرانهای گذشته که اوراق قرضه خزانهداری آمریکا پناهگاه امن سرمایهگذاران بود، اکنون بانکهای مرکزی در حال فروش این اوراق و خرید بیسابقه طلا هستند. طلا دیگر صرفاً ابزاری برای پوشش تورم نیست بلکه به عنوان یک بیمه ژئوپلیتیک در برابر تحریمها و مصادره داراییها توسط سیستمهای مالی غربی عمل میکند و پس از یک قرن کشمکش، برتری خود را به نهادهای پولی مدرن دیکته کرده است.
جهان صنعت نیوز – تقابل میان طلا و پولهای فیات (بدون پشتوانه) با اظهارات جان مینارد کینز در سال ۱۹۲۴ آغاز شد که طلا را یک «یادگار وحشیانه» خواند. این نگاه در توافق برتون وودز در سال ۱۹۴۴ تثبیت شد، جایی که طلا به صورت اسمی با قیمت ۳۵ دلار در هر اونس لنگرگاه دلار باقی ماند، اما نقش عملیاتی آن کاهش یافت. با این حال، هنگامی که ریچارد نیکسون در سال ۱۹۷۱ تبدیلپذیری دلار به طلا را لغو کرد، طلا انتقام سختی گرفت؛ قیمت آن تا سال ۱۹۸۰ با رشدی بیش از ۲۳۰۰ درصد از ۳۵ دلار به ۸۵۰ دلار رسید و سرمایهدارانی که پول نقد نگه داشته بودند، ۸۷ درصد از ثروت واقعی خود را از دست دادند. اگرچه پل ولکر در سال ۱۹۷۹ با افزایش نرخ بهره به ۲۰ درصد توانست تورم را مهار کرده و قیمت طلا را تا سال ۱۹۹۹ به ۲۵۵ دلار کاهش دهد (کاهش ۸۵ درصدی)، اما بحران مالی سال ۲۰۰۸ بار دیگر طلا را از ۸۰۰ دلار به ۱۹۲۱ دلار در سال ۲۰۱۱ رساند تا ضعف نهادهای مالی مدیریتشده نمایان شود.
تغییر استراتژی بانکهای مرکزی و ظهور بیمه ژئوپلیتیک
نقطه عطف اصلی در درک مدرن از طلا، نه تورم، بلکه امنیت داراییها بود. در تاریخ ۲۶ فوریه ۲۰۲۲، زمانی که ایالات متحده و متحدانش ۳۰۰ میلیارد دلار از ذخایر بانک مرکزی روسیه را مسدود کردند، پیام روشنی به تمام بانکهای مرکزی غیرمتعهد ارسال شد که داراییهای نگهداریشده به دلار، یورو یا پوند قابل مصادره هستند.
این رویداد باعث شد تا کشورهایی مانند چین، هند، ترکیه و سنگاپور در سال ۲۰۲۲ رکورد خرید ۱۰۸۰ تن طلا را ثبت کنند. برای اولین بار از سال ۱۹۹۶، مجموع طلای نگهداریشده توسط بانکهای مرکزی جهان از میزان اوراق قرضه دولتی آمریکا پیشی گرفته است. این یک انتخاب استراتژیک بلندمدت و رای عدم اعتماد به سیستمی است که کینز و جانشینانش بنا نهادند. طلا اکنون تنها دارایی ذخیره عمدهای است که توسط سوئیفت قابل مسدود شدن نیست و نیازی به اعتماد به هیچ دولت یا نهادی ندارد.
شکست الگوهای سنتی در بحران خاورمیانه
شرایط کنونی و جنگ اخیر در خاورمیانه، ناکارآمدی الگوهای پیشین را به وضوح نشان میدهد. در بحرانهای قبلی مانند همهگیری کرونا یا بحران بدهی اروپا، سرمایهها به سمت اوراق خزانهداری آمریکا سرازیر میشد و بازدهی اوراق کاهش مییافت. اما در طی ۵ هفته جنگ اخیر، بانکهای مرکزی خارجی ۸۲ میلیارد دلار از اوراق خزانهداری آمریکا را فروختهاند که منجر به افزایش بازدهی این اوراق شده است.
همزمان، بسته شدن تنگه هرمز چرخه بازیافت «پترودلار» (بازگشت درآمدهای نفتی خلیج فارس به بدهیهای دولتی آمریکا) را مختل کرده است. این الگو ثابت میکند که طلا بهترین عملکرد خود را نه در زمان تورم بالا، بلکه در زمان افت شدید اعتماد به نهادهای پولی به نمایش میگذارد؛ بهویژه زمانی که نهاد ارائهدهنده ارز جایگزین (دلار)، همزمان بزرگترین بدهکار جهان و درگیر در یک جنگ بزرگ است.
اخبار برگزیدهطلا و ارزلینک کوتاه :