افزایش قیمت نان با وعده برخورد با کم‌فروشی و گران‌فروشی

جهان صنعت نیوز، نان همواره یکی از مهم‌ترین اقلام سبد غذایی خانوارهای ایرانی بوده است؛ کالایی که تغییر قیمت آن به سرعت بر هزینه‌های معیشتی مردم اثر می‌گذارد و به همین دلیل همواره حساسیت ویژه‌ای نسبت به آن وجود دارد؛ تصمیمی که همواره با واکنش و حساسیت افکار عمومی همراه است.

طی سال‌های اخیر اگرچه دولت تلاش کرده با پرداخت یارانه آرد و اجرای طرح هوشمندسازی نانوایی‌ها از افزایش بی‌رویه قیمت جلوگیری کند، اما نانوایان نیز از افزایش هزینه‌های تولید، دستمزد کارگران، بیمه، اجاره‌بهای واحدهای صنفی، هزینه انرژی و سایر مخارج گلایه دارند.

همین موضوع موجب شده که تعیین قیمت نان همواره با چالش‌های فراوانی همراه باشد؛ از یک سو نانوایان معتقدند قیمت‌های گذشته پاسخگوی هزینه‌های تولید نبود و ادامه فعالیت را برای بسیاری از واحدها دشوار کرده بود و از سوی دیگر، مصرف‌کنندگان نگران افزایش فشار اقتصادی بر سفره خانوار هستند.

در چنین شرایطی، افزایش رسمی قیمت نان در البرز اجرایی شده و مسئولان صنفی معتقدند این تصمیم پس از بررسی‌های کارشناسی اتخاذ شده است. با این حال، بسیاری از شهروندان می‌گویند مسئله آن‌ها تنها نرخ‌های جدید نیست، بلکه اجرای دقیق همان نرخ‌های مصوب نیز اهمیت زیادی دارد.

گلایه مردم فراتر از گرانی نان

بررسی‌های میدانی خبرنگار تسنیم از برخی نانوایی‌های سطح شهر نشان می‌دهد گلایه‌های مردم صرفاً به افزایش قیمت محدود نمی‌شود. عده‌ای می‌گویند در برخی واحدها، اندازه یا وزن نان نسبت به گذشته کمتر و این موضوع باعث است افزایش قیمت، بیش از نرخ اعلامی در سبد هزینه خانوار احساس شود.

از سوی دیگر، برخی شهروندان نیز از دریافت مبالغی بیش از نرخ مصوب در بعضی نانوایی‌ها گلایه دارند. همچنین برخی خریداران عنوان می‌کنند در برخی نانوایی‌ها، به بهانه کیفیت بهتر یا نان سفارشی، مبالغی بیش از نرخ‌های رسمی دریافت می‌شود؛ موضوعی که مسئولان صنفی نیز آن را تخلف دانسته‌اند.

مسئله دیگر، تفاوت قیمت میان نانوایی‌های آزادپز و یارانه‌ای است؛ تفاوتی که گاهی موجب سردرگمی شهروندان می‌شود. بسیاری از مردم انتظار دارند نرخ‌های مصوب به‌صورت شفاف در معرض دید مشتریان نصب شود تا امکان هرگونه سوءاستفاده از بین برود. در مقابل، نانوایان نیز مشکلات خاص خود را دارند.

افزایش هزینه اجاره واحدهای صنفی، رشد دستمزد کارگران، هزینه بیمه، تعمیر و نگهداری تجهیزات، مالیات و سایر هزینه‌های جانبی از جمله مواردی است که فعالان این صنف بارها نسبت به آن هشدار داده‌اند و معتقدند بدون اصلاح قیمت‌ها، ادامه فعالیت برخی واحدها با دشواری همراه خواهد بود.

قیمت نان در البرز چقدر شد؟

محمد دادخواه، رئیس اتاق اصناف مرکز استان البرز از افزایش قیمت نان در استان خبر داد و گفت: بر این اساس قیمت نان سنگک دولتی ۱۲ هزار تومان، بربری ساده دولتی هشت هزار تومان، نان تافتون دولتی ۳ هزار و ۵۰۰ تومان و نان لواش دولتی ۲ هزار و ۳۰۰ تومان است.

وی با اشاره به اینکه قیمت نان سنگک دولتی با جهشی نزدیک به ۱۰۰ درصد به ۱۲ هزار تومان رسیده است، تصریح کرد: این تصمیمات پس از جلسات متعدد کارشناسی در سطح کشوری و استانی و با توجه به روند تغییرات قیمت در سایر استان‌ها اتخاذ شده است.

رئیس اتاق اصناف مرکز استان البرز در خصوص نان‌های آزاد تأکید کرد: قیمت پایه نان سنگک آزاد ۲۷ هزار تومان تعیین شده است، اما برخی نانوایان به بهانه هزینه‌های بالای اجاره‌بهای واحد صنفی، مبالغی تا ۴۰ و ۵۰ هزار تومان دریافت می‌کنند که این اقدام «تخلف قانونی» است.

دادخواه در پاسخ به پرسشی درباره رضایت برخی خریداران به پرداخت مبالغ بالاتر بیان کرد: برخی خریداران برای دریافت سریع‌تر نان یا نان‌های سفارشی، مبالغی همچون ۴۰ تا ۷۰ هزار تومان پرداخت می‌کنند که این موضوع باعث می‌شود نانوایان به صف‌های انتظار بی‌توجهی کنند.

هشدار به نانوایان متخلف

رئیس اتاق اصناف مرکز استان البرز با اشاره به اینکه همچنین این موضوع موجب می‌شود نرخ نان در سطح شهر به‌طور غیررسمی بالا برود، اذعان کرد: ما به‌شدت با این رویه مخالفیم و هرگونه تجاوز از چارچوب‌های قیمتی، حتی در نان‌های کنجدی و سفارشی، پذیرفته نیست.

وی با بیان اینکه کیسه‌های سفید مربوط به نان‌های دولتی (یارانه ۲) و کیسه‌های آبی مربوط به نانوایان آزادپز است، اظهار کرد: رصد می‌کنیم که آرد دولتی در واحدهای آزاد به فروش نرسد؛ هرگونه استفاده از آرد یارانه‌ای در نانوایی‌های آزاد به‌عنوان کالای قاچاق تلقی و با جریمه و جمع‌آوری کالا همراه می‌شود.

دادخواه با تأکید بر الزام استفاده از دستگاه کارت‌خوان و تحویل آن به خریدار برای شفافیت در قیمت، از شهروندان خواست هرگونه تخلف از جمله عدم تحویل کارت‌خوان، تغییر تعداد نان در فاکتور یا گران‌فروشی را از طریق سامانه یا شماره ۱۲۴ تعزیرات گزارش دهند و وعده داد بازرسان به‌صورت ناشناس و در قالب خریدار با نانوایان متخلف برخورد خواهند کرد.

نان کوچک‌تر، هزینه بیشتر

هرچند اعلام نرخ‌های جدید نان، بخش مهمی از دغدغه این روزهای مردم است، اما تجربه سال‌های گذشته نشان می‌دهد مطالبه اصلی بسیاری از شهروندان، اجرای دقیق همین نرخ‌های مصوب و برخورد با تخلفات احتمالی است. مردم انتظار دارند با اجرای نرخ‌های جدید، نظارت‌ها نیز جدی‌تر از گذشته دنبال شود.

برخی شهروندان می‌گویند در تعدادی از نانوایی‌ها، هم‌زمان با افزایش هزینه‌ها، اندازه و وزن چانه نان نیز کاهش یافته است؛ موضوعی که اگرچه ممکن است در نگاه اول چندان محسوس نباشد، اما در مجموع باعث می‌شود خانوارها برای تأمین همان میزان نان موردنیاز، ناچار به خرید تعداد بیشتری نان شوند و هزینه بیشتری بپردازند.

از سوی دیگر، گلایه‌هایی نیز درباره عرضه محدود نان ساده در برخی واحدهای صنفی مطرح می‌شود. برخی شهروندان عنوان می‌کنند در بعضی نانوایی‌ها بخش عمده تولید به نان‌های کنجدی یا سفارشی اختصاص پیدا می‌کند و مشتری برای تهیه نان ساده با محدودیت مواجه می‌شود یا باید زمان بیشتری در صف منتظر بماند.

همچنین برخی مردم از دریافت مبالغی بیش از نرخ‌های اعلامی در برخی نانوایی‌های آزادپز گلایه دارند؛ موضوعی که به گفته رئیس اتاق اصناف مرکز استان البرز، در صورت دریافت وجه خارج از نرخ‌های مصوب، تخلف محسوب می‌شود و با متخلفان برخورد خواهد شد.

گرانی نان، کیفیت را قربانی نکند

در کنار دغدغه‌های مردم، نانوایان نیز معتقدند ادامه فعالیت با افزایش هزینه‌های تولید، بدون اصلاح قیمت‌ها امکان‌پذیر نیست. طی سال‌های اخیر هزینه‌هایی همچون دستمزد کارگران، حق بیمه، اجاره‌بهای واحدهای صنفی، تعمیر و نگهداری تجهیزات، هزینه انرژی، حمل‌ونقل و سایر هزینه‌های جاری رشد قابل‌توجهی داشته است.

کارشناسان معتقدند اگرچه اصلاح قیمت نان می‌تواند بخشی از این مشکلات را برطرف کند، اما افزایش نرخ به‌تنهایی راه‌حل نهایی نیست. آنچه بیش از هر چیز اهمیت دارد، نظارت مستمر بر عملکرد واحدهای صنفی و اجرای دقیق نرخ‌های مصوب است؛ موضوعی که هم از حقوق مصرف‌کننده صیانت می‌کند و هم اجازه نمی‌دهد نانوایان قانون‌مدار در رقابتی نابرابر با واحدهای متخلف قرار گیرند.

یکی از مهم‌ترین مطالبات شهروندان، شفافیت در قیمت‌گذاری است. نصب نرخ‌نامه در محل قابل‌رؤیت، استفاده از دستگاه کارت‌خوان متصل به سامانه هوشمند، ثبت دقیق تعداد نان در فاکتور و جلوگیری از دریافت هرگونه وجه اضافی، از جمله مواردی است که می‌تواند بسیاری از اختلافات میان فروشنده و خریدار را کاهش دهد.

در کنار آن، کیفیت نان نیز مسئله‌ای است که نباید تحت‌الشعاع افزایش قیمت قرار گیرد. بسیاری از مردم انتظار دارند وقتی نرخ نان افزایش پیدا می‌کند، کیفیت آرد، وزن چانه، نحوه پخت و کیفیت نهایی محصول نیز حفظ شود یا حتی ارتقا یابد، در غیر این صورت، افزایش قیمت بدون بهبود کیفیت، رضایت مصرف‌کنندگان را به همراه نخواهد داشت.

تخلفات نانوایی‌ها را گزارش کنید

از سوی دیگر، کارشناسان حوزه اصناف بر این باورند که نظارت نباید صرفاً به برخوردهای مقطعی محدود شود. بازرسی‌های مستمر، حضور میدانی دستگاه‌های نظارتی، رسیدگی سریع به گزارش‌های مردمی و برخورد بدون اغماض با متخلفان، می‌تواند ضمن حفظ حقوق مردم، آرامش بیشتری را به بازار نان بازگرداند.

مسئولان صنفی از شهروندان خواسته‌اند در صورت مشاهده هرگونه تخلف از جمله گران‌فروشی، کم‌فروشی، کاهش وزن چانه، عرضه نکردن نان با نرخ مصوب، خودداری از ارائه دستگاه کارت‌خوان، درج نکردن قیمت‌ها یا هرگونه دریافت وجه خارج از چارچوب قانونی، موضوع را از طریق سامانه و شماره ۱۲۴ گزارش دهند تا در کوتاه‌ترین زمان مورد رسیدگی قرار گیرد.

بازار نان، بازاری متفاوت از بسیاری از کالاهای دیگر است؛ کالایی که تقریباً هر خانواده ایرانی به‌صورت روزانه با آن سروکار دارد و کوچک‌ترین تغییر در قیمت، کیفیت یا نحوه عرضه آن، مستقیماً بر معیشت مردم اثر می‌گذارد. از همین رو، اجرای دقیق نرخ‌های مصوب، حفظ کیفیت نان، رعایت حقوق مصرف‌کنندگان و توجه به مشکلات نانوایان، چهار ضلع اصلی مدیریت این بازار به شمار می‌رود.

اکنون که نرخ‌های جدید نان در البرز ابلاغ و اجرایی شده است، انتظار می‌رود دستگاه‌های متولی با افزایش نظارت‌ها، اجازه ندهند تخلفاتی همچون گران‌فروشی، کم‌فروشی، دریافت مبالغ خارج از نرخ مصوب یا عرضه اجباری نان‌های گران‌تر، آرامش بازار را بر هم بزند، چراکه موفقیت هر تصمیم اقتصادی، بیش از هر چیز به اجرای صحیح آن و اعتماد مردم وابسته است.

اقتصادآنلاین