معامله بزرگ بر سر تنگه هرمز ؛ توافقی که به تصمیم واشنگتن وابسته است
مذاکرات برای بازگشایی تنگه هرمز وارد مرحله حساسی شده، اما هنوز توافق نهایی میان ایران، عمان و آمریکا شکل نگرفته است. طرح مورد بحث میتواند بخشی از کنترل تردد در این آبراه راهبردی را به ایران واگذار کند؛ تحولی که در صورت تحقق، به معنای تغییر مهمی در موازنه ژئوپلیتیکی منطقه خواهد بود. در همین حال، اختلاف بر سر نحوه بازرسی کشتیها، دریافت هزینه عبور، وضعیت شناورهای آمریکایی و اسرائیلی و مینروبی تنگه، همچنان مانع اصلی رسیدن طرفها به توافق است.
جهان صنعت نیوز – ایران اعلام کرده است تدوین توافق با عمان برای بازگشایی تنگه هرمز به مرحله نهایی رسیده، اما سرنوشت این طرح همچنان به موضع واشنگتن وابسته است. براساس اطلاعات مطرحشده، توافق احتمالی میتواند به ایران اجازه دهد بر تردد تمامی کشتیهایی که از تنگه وارد خلیج فارس میشوند نظارت داشته باشد. هنوز تعریف دقیق این «کنترل» روشن نیست. تهران خواهان حق بازرسی کشتیهای تجاری و دریافت هزینه از آنهاست، در حالی که میانجیهای خلیج فارس تأکید دارند بازرسیها باید تحت نظارت آنها انجام شود و پرداخت هزینه نیز اجباری نباشد.
صرفنظر از جزئیات، پذیرش هر سطحی از کنترل ایران بر تنگه هرمز به معنای تغییر مهمی نسبت به وضعیت پیش از آغاز جنگ خواهد بود؛ زمانی که کشتیها بدون پرداخت عوارض از این مسیر عبور میکردند.
براساس چارچوب ۶۰روزهای که در حال بررسی است، کشتیهای خروجی باید به جای آبهای ایران از آبهای عمان عبور کنند. همچنین طرفها ۳۰ روز فرصت خواهند داشت تا مینروبی مسیر میانی تنگه را آغاز کنند و در نهایت این مسیر برای تردد دوطرفه باز شود. با این حال، هنوز درباره میزان مینگذاری انجامشده و زمان لازم برای پاکسازی کامل آبراه ابهام وجود دارد.
اختلاف بر سر مفاد توافق
تجربه مذاکرات قبلی نشان داده است که اختلاف در تفسیر مفاد توافق میتواند روند مذاکرات را مختل کند و نشانههایی از همین مشکل در دور تازه نیز دیده میشود.
خبرگزاری فارس پیشنویسی را منتشر کرده که محدودیتهایی بسیار گستردهتر برای عبور کشتیها در نظر گرفته است. براساس این روایت، کشتیهای آمریکایی و اسرائیلی اجازه عبور از تنگه را نخواهند داشت و کشورهایی که به ایران آسیب زدهاند نیز تا زمان پرداخت غرامت از این مسیر محروم خواهند بود. چنین شروطی به احتمال زیاد برای آمریکا قابل پذیرش نیست و همین موضوع میتواند به یکی از نقاط اصلی اختلاف در مذاکرات تبدیل شود. با وجود مشکلات دیپلماتیک و نظامی، دونالد ترامپ همچنان تأکید دارد که روند جنگ به سود آمریکا پیش میرود و هدف اصلی، جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای است.
کاخ سفید همچنین گزارشها درباره کاهش ذخایر مهمات آمریکا را رد کرده و مدعی شده این کشور بیش از نیاز خود مهمات در اختیار دارد. با این حال، این موضع با اظهارات قبلی ترامپ درباره محدودیت در ارسال سامانههای پاتریوت به اوکراین همخوانی ندارد. براساس دادهها، ذخایر رهگیرهای پاتریوت از آغاز جنگ ایران حدود دوسوم و ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد حدود نصف کاهش یافته است.
اخبار برگزیدهسیاسیلینک کوتاه :